Bestuur Bevolking Economie Flora/Fauna Geografie Geologie Geschiedenis
Godsdienst Kolonisatie Thingvellir Vlag Volkslied Wapen Weetjes

Bestuur van IJsland

Een van de gewoonten die de kolonisten uit hun vaderland meenamen, was het houden van ■ings ('volksvergaderingen'). In de loop der tijd werden enkele ■ings belangrijker dan andere. Al spoedig kwam de roep om een centrale locatie voor een gemeenschappelijk ■ing. In het jaar 930 werd dit Al■ing ľ en daarmee het IJslandse parlement ľ opgericht.

De locatie van het Al■ing ('alomvattende volksvergadering') werd Ůingvellir, een vlakte die nog in gemeenschappelijk bezit was. Vele belangrijke historische gebeurtenissen hebben tijdens het Al■ing plaatsgevonden, zoals de officiŰle overgang tot het christendom in het jaar 1000. In 1845 is het parlement verplaatst naar ReykjavÝk. In 1928 werd Ůingvellir het eerste Nationale Park van IJsland.

IJsland heeft van alle landen ter wereld de langste democratische traditie en is een democratische republiek met een gekozen president. Het land is o.a. lid van de NAVO, de EVA en de EER. In 1918 verkreeg IJsland een grotere onafhankelijkheid en veranderde de status van een deel van Denemarken tot een personele unie met de Deense kroon voor 25 jaar. Toen deze unie in 1944 niet verlengd kon worden vanwege de Tweede Wereldoorlog werd IJsland op 17 juni 1944 volledig onafhankelijk. In februari 2006 werden uitspraken gedaan over toekomstig Eu-lidmaatschap.

Bevolking van IJsland

De inwoners van IJsland zijn nakomelingen van de vÝkingen, vermengd met Schotse en Ierse immigranten. De meeste buitenlanders zijn Denen. Enkel de zuid-en westkust is bewoond, en meer dan de helft van de bevolking leeft in ReykjavÝk en omgeving.

Geslachtsnamen worden op IJsland bijna niet gebruikt: de IJslanders bedienen zich van patroniemen, zoals 'Karlsdˇttir' ('dochter van Karl') of 'GrÝmsson' (zoon van 'GrÝmur') .

Economie van IJsland

Visserij en de visverwerkende industrie, zo'n 63% van de uitvoer, vormen een belangrijke poot van de IJslandse industrie. Deze uitvoer is echter gevoelig aan de verandering van de visprijzen, en vanuit de overheid worden dan ook pogingen gedaan de economie een bredere basis te geven, zo wordt er veel verwacht van geothermische energie.

Energie
Meer dan de helft van alle energie, zo'n 54%, wordt geothermisch opgewekt, 17% wordt opgewekt door waterkracht en de overige energie wordt aangemaakt met (ge´mporteerde) fossiele brandstoffen. Verder voorzien de geothermische bronnen ReykjavÝk van warm water en stoom voor verwarming.

Handel
Er wordt vooral vis, aluminium, kunstmest en ijzerverbindingen uitgevoerd. De belangrijkste handelspartners zijn Groot-BrittanniŰ, de Verenigde Staten, Duitsland, en Japan. Er wordt vooral aardolie, allerhande machines, drank en tabak ingevoerd.

Flora en fauna van IJsland

Een belangrijk kenmerk van IJsland is de vrijwel volledige afwezigheid van bossen. Tijdens de kolonisatie zou 20% van het land wel bedekt zijn geweest met bos. In meerdere saga's worden reizen naar Noorwegen beschreven die, naast de intentie om handel te drijven, voor een belangrijk deel werden ondernomen om timmerhout te halen. Ook wordt gewag gemaakt van hout sprokkelen om vuur en houtskool te maken. En namen als Skˇgarstr÷nd (boskust) en Skˇgarnes (boskaap) naar de aanwezigheid van bossen (skˇgur betekent bos).

Er vindt op dit moment wel veel nieuwe aanplant plaats van bomen, maar de groeisnelheid is laag door het korte zomerseizoen.
De Canadese den lijkt het sterkst te zijn voor het klimaat op IJsland. De bossen dienen voor de lokale houtindustrie.
Het grootste bos (1200 Ha) ligt bij Hallormsstaður (zie foto), met de grootste boom van IJsland, een Russische lariks van 21 meter hoog.

Hoewel het grootste deel van het land uit rotsen, keien en arctische woestijnlandschappen bestaat, komen mossen, korstmossen en grassen veel voor. In (voornamelijk) het zuiden zijn de laaglanden gecultiveerd. Dankzij de hoge geografische ligging van IJsland ligt de boomgrens al op 200-300 meter boven zeeniveau. Er komen ongeveer 450 hogere planten van nature voor.

De poolvos is het enige oorspronkelijke zoogdier. De immigranten brachten schapen, koeien, varkens, paarden en pluimvee mee. Muizen, ratten, nertsen en konijnen zijn over het algemeen per ongeluk ingevoerd. Rendieren zijn in de 18-de eeuw ingevoerd, en een aantal zijn verwilderd en leven in de hoogvlakten in het oosten. De ijsbeer komt er niet voor, maar in H˙savÝk is een opgezet exemplaar te vinden. Deze kwam in 1969 op een ijsschots van Groenland aangedreven.
Overigens kwamen er in de zomer van 2008 ook 2 ijsberen aan land. Deze zijn afgeschoten nadat ze dreigden mensen aan te vallen.

Reptielen, amfibieŰn en giftige dieren, zoals schorpioenen, komen op IJsland niet voor. Wel muggen, met name waar begroei´ngen bij moerassen en meren voorkomen. Mřvatn staat bekend om de vele muggen die er bij windstil weer (zeldzaam) voorkomen. In de schone en heldere wateren op en rondom IJsland komt zeer veel vis voor, zoals zalm, forel, platvis en kabeljauw.

IJsland is een belangrijk biotoop voor ontelbare vogels en vogelsoorten. Vele soorten eenden en ganzen komen er voor, naast zeevogels, waadvogels en zeldzame roofvogels zoals de sneeuwuil. Op IJsland komen zowel overwinteraars voor als vogels die het als rustplaats, broedplaats of fourageerplaats gebruiken.

In door warmwaterbronnen verwarmde kassen worden planten, bloemen, groenten en fruit geteeld. De belangrijkste regio met kassenteelt is in Zuid-IJsland bij Hverager­i.

Geografie van IJsland

IJsland bestaat voor het overgrote deel uit laag- en middelgebergte, al dan niet met gletsjers bedekt, waarvanuit vele rivieren naar zee stromen. Sommige daarvan vervoeren zeer grote hoeveelheden water, maar ze zijn doorgaans voor boten onbevaarbaar. De hoogste berg is de Hvannadalshn˙kur en ligt met zijn 2110 meter hoogte grotendeels verscholen onder de ÍrŠfaj÷kull. Bomen komen op IJsland vooral in dwerg- en struikvorm voor, bijvoorbeeld in het natuurreservaat ١rsm÷rk. Alleen in het oosten van het land komt een gebied voor dat zich 'bos' mag noemen, het 2000 hectare grote Hallormsta­askˇgur. De bomen zijn daar voor het grootste deel aangeplant. Hoewel het land beroemd is om zijn geisers, is de echte Geysir na een aardbeving een stuk minder actief geworden; de nabijgelegen Strokkur spuit zijn waterfontein echter om de 5-8 minuten omhoog. Andere werkende geisers zijn veel minder spectaculair om te zien of zijn ten behoeve van de warmwatervoorziening afgedopt. Het binnenland is vrijwel onbewoond; het dichtstbevolkte gebied ligt aan de zuidwestkust rond ReykjavÝk.

Langs het noorden van het eiland stroomt de koude golfstroom, langs het zuiden van het land stroomt de warme golfstroom. Gekoppeld aan de wind die meestal van zuid naar noord over het eiland waait, is het klimaat in ReykjavÝk (zuidwest) kouder dan in Europa maar nog steeds gematigd. In het noordelijke Akureyri daarentegen zijn de temperatuurschommelingen vanwege de vaak aflandige wind groter. Vanaf de Vestfir­ir in het noordwesten via het noorden tot aan het oosten van het land wordt de kustlijn gekenmerkt door grotere en kleine fjorden en baaien. Een aantal fjorden zijn in de wintermaanden enkel over het water te bereiken, en zijn zelfs in de zomer slechts toegankelijk met een 4WD-auto. Dat is mede de oorzaak van de ontvolking van dit deel van het land die sinds de Tweede Wereldoorlog aan de gang is. In het zuiden wordt de kustlijn gekenmerkt door een bijna volkomen afwezigheid van natuurlijke inhammen en uitgebreide spoelzandvlaktes, een resultaat van de overspoeling van de streek door het smeltwater van de Vatnaj÷kull. De westkust wordt dan weer gekenmerkt door brede fjorden en baaien, zoals de Faxaflˇi (Faxabaai) en de Brei­afj÷r­ur. De vuurtoren bij Bjargtangar nabij de vogelkliffen van Lßtrabjarg is het meest westelijke puntje van Europa.

Het binnenland is tijdens de zomermaanden grotendeels alleen toegankelijk voor 4x4-voertuigen. In de winter zijn vrijwel alle wegen daar onbegaanbaar en afgesloten.

Het landschap is bergachtig, tafelbergen wisselen af met actieve en slapende vulkanen en caldera's, waartussen (meanderende) rivieren zich een weg banen. Omdat IJsland geologisch gezien nog erg jong is, en de rivieren zich nog een weg door het harde basalt moeten slijten, komen er vele watervallen voor, waarvan er een aantal spectaculair zijn. De Dettifoss is qua watervolume de grootste waterval van Europa. Valleien werden in het verleden opgevuld door de lava van grote vulkaanuitbarstingen, waardoor er soms hele lavavlakten zijn.

IJsland heeft 4 nationale parken: J÷kulsßrglj˙fur National Park, Skaftafell National Park, SnŠfellsnes National Park en Ůingvellir.

Geologie van IJsland

Geologisch gezien is IJsland zeer jong en is hoofdzakelijk opgebouwd uit vulkanische materiaal en gesteente. Dit is het gevolg van zijn ligging op de Midden-Atlantische rug, een scheidingsgebied tussen een aantal tektoniekplaten, die uit elkaar drijven. Daardoor kan het onderliggende magma omhoogkomen om de scheuren op te vullen, en bij IJsland verheft deze rug zich boven het zeeoppervlak.
Op het kaartje hiernaast zijn de breukzones aangegeven. Het gedeelte ten noorden van de Zuidelijke seismische zone behoort bij het Amerikaanse plateau en drijft naar het westen, en het gedeelte ten zuiden van de Zuidelijke seismische zone behoort bij het Euraziatische plateau en drijft naar het oosten. Gemiddeld drijven deze twee plateau's met een snelheid van 2 cm/jaar uit elkaar.

Een toevallige bijkomstigheid is dat IJsland ook nog eens op een hotspot ligt. Dat zijn plaatsen in de aardkorst waar het onderliggende magma tot zeer dicht onder het aardoppervlak kan komen. Beide fenomenen zorgen ervoor dat IJsland vulkanisch zeer actief genoemd mag worden. Men beweert wel dat van alle lava dat de vulkanen de afgelopen 500 jaar wereldwijd hebben uitgestort, de helft op IJsland ligt. Het merendeel van het eiland werd gevormd tijdens de laatste ijstijd en dit groeiproces gaat nu nog steeds door. Het oudste deel van het eiland ligt in het noordwesten en wordt in het IJslands de Vestfir­ir (Westfjorden) genoemd. Het jongste deel is het eilandje Surtsey dat bij de Vestmannaeyjar ontstond tijdens een vulkaanuitbarsting die in 1963 begon.

De vele kleine en regelmatig ook grotere aardbevingen op IJsland zijn een direct gevolg van deze plaatbewegingen.
Los hiervan staan de aardbevingen, welke samengaan met c.q. voorafgaan aan vulkaanuitbarstingen. Deze aardbevingen zijn vaak het gevolg van het omhoogkomen van de lava.

Het land kent een aantal actieve vulkanen, waaronder de Katla onder de Mřrdalsj÷kull, het Laki gebied, de Hekla, en het nieuwe eiland Surtsey. Andere, of slapende vulkanen zijn de schildvulkaan Skjaldbrei­ur, de twee SnŠfell vulkanen, Keri­, Eldborg, Hverfjall en Krafla. Daarnaast komen er pseudokraters voor, met name bij Mřvatn en KirkjubŠjarklaustur. Andere fenomenen van vulkanisme op IJsland zijn subglaciale meren (bijvoorbeeld GrÝmsv÷tn), solfataren en fumarolen, geisers en hete bronnen (de bron bij Deildartunguhver levert 180 liter kokend water per seconde, en is daarmee de grootste heetwaterbron van Europa).

Geschiedenis van IJsland

Vroege geschiedenis
Het eiland IJsland is geologisch zo'n 20 miljoen jaar geleden ontstaan door vulkanische uitbarstingen in de centrale Atlantische Oceaan. IJsland is lang een onbewoond eiland gebleven. De eerste (vermoedelijke) verwijzing ernaar deed de Griekse koopman Pytheas, die het Thule noemde.

Kolonisatie (874-930)
De eerste ScandinaviŰr die op IJsland terechtkwamen was Naddoddr, die van Noorwegen naar de Faer÷er voer, maar verdwaalde en naar de oostkust van het eiland dreef. Hij noemde het Snťland (Sneeuwland). Ook de Zweedse zeeman Gardar Svavarsson stuitte onverwachts op het eiland. Hij noemde het Gardarsholmi (lett: Gardar's eiland). De eerste die het eiland zijn huidige naam gaf was Floki Vilgerdarson, die wel met opzet richting het pas ontdekte Gardarsholmi zeilde.

Als eerste permantente bewoner van IJsland wordt meestal het Noorse stamhoofd Ingˇlfur Arnarson gezien. Hij voer met zijn schip aan land op het zuidelijke schiereiland, en noemde de plaats waar hij met zijn stam ging wonen ReykjavÝk (Rokende baai). Dit is ook nog steeds de plek waar de hedendaagse hoofdstad van IJsland ligt. Hoewel veel van deze informatie op verhalen rust, hebben archeologen bevestigd dat er rond 870 een nederzetting was op de plaats van het huidige ReykjavÝk.

Veel andere Noorse stamhoofden volgden het voorbeeld van Ingˇlfur, en al snel waren veel van de bewoonbare gebieden van IJsland bewoond. Veel van de eerste inwoners waren dus Noorse afkomst, maar ook waren er mensen van Ierse afkomst. Deze Ieren waren slaven van de Noorse stamhoofden.

Centralisatie (930-1262)
Vanaf 930 verzamelden de stamhoofden zich in een Althing bij Ůingvellir. Dit parlement kwam iedere zomer bijeen, waar de stamhoofden wetten maakten, onenigheden oplosten en recht spraken. De wetten werden niet vastgelegd op papier, maar er was een gekozen wetspreker (IJslands: l÷gs÷guma­ur), die alle wetten moest onthouden. Het Althing wordt wel gezien als 's werelds oudste parlement. Er is namelijk geen absolute macht, zodat de macht bij het volk ligt.

In deze periode bloeide IJsland op. Veel IJslanders probeerden om de verre zeeŰn te verkennen, en veel sagen, zoals die over Erik, stammen uit deze tijd.

De kolonisten van IJsland waren hoofdzakelijk heidenen die de Scandinavische goden zoals Odin, Thor en Freia aanbaden. Toch werd vanuit het christelijke Europa langzaamaan druk uitgeoefend. Aan het einde van het millennium waren veel van de gezaghebbers in IJsland dan ook christen.

In de 11e en 12e eeuw nam de macht van het Althing af, en kregen enkele families, waaronder de Sturlungs, steeds meer macht. Deze Sturlungs zijn genoemd naar Sturla Thordarson, en diens zoons, Thordr, Sighvatr en Snorri. Langzaamaan namen de clans van deze familie de anderen over, en in 1235 werden zij vazallen van Noorwegen.

IJsland als Noorse en Deense vazal
Tot 1262 bleef IJsland onafhankelijk. In dat jaar tekende het een unie met de Noorse monarch. Hiermee eindigde de bloedigste periode van de IJslandse geschiedenis. Het bezit van IJsland ging over naar Denemarken toen Noorwegen en Denemarken in de 14e eeuw verenigd werden. Toen de beide koninkrijken weer onafhankelijk werden in 1814 behield Denemarken IJsland.

Alhoewel IJsland geografisch ver weg ligt van Europa, is het nooit ge´soleerd geweest. Er is altijd veel handel tussen IJsland en Europese landen geweest.

De 19e en vroege 20e eeuw
In het begin van de 19e eeuw groeide het nationaal bewustzijn van IJsland, en er ontwikkelde zich een onafhankelijkheidsbeweging onder Jˇn Sigurdsson. Het Althing bleef nog eeuwen bestaan als een juridisch orgaan, maar werd in 1800 officieel afgeschaft. In 1843 werd een adviesorgaan met dezelfde naam opgericht.

In 1874, duizend jaar na het ontstaan van de eerste nederzetting, gaf Denemarken IJsland zelfbeschikking in de vorm van een eigen grondwet. In 1918 werd in een overeenkomst met Denemarken gesteld dat IJsland een volledig soevereine staat werd, verbonden met Denemarken onder dezelfde koning.

De Tweede Wereldoorlog
Door de bezetting van Denemarken door Duitsland op 9 april 1940 werden de communicaties met het Deense bestuur verbroken. Het IJslandse parlement nam de touwtjes zelf in handen en koos een tijdelijke gouverneur, Svein Bj÷rnsson, die later de eerste president van IJsland werd. In de eerste jaren bleef IJsland neutraal. Op 10 mei 1940 braken de Engelsen echter de internationale wetten door IJsland binnen te vallen en het op te eisen als geallieerd terrein. Het bestuur van IJsland protesteerde wel, maar van een verdediging is nooit sprake geweest. Veel IJslanders waren opgelucht dat het Engelsen waren, en geen Duitsers.
Op 17 juni 1944 werd IJsland een onafhankelijke republiek. Omdat Denemarken nog steeds door Duitsland was bezet, waren de Denen verontwaardigd over deze stap. Toch zond de Deense koning, Christiaan X een felicitatie naar het IJslandse volk.

IJSLAND IN JAARTALLEN

AD 800 Schotse en Ierse Kelten ontdekken IJsland en vestigen zich hier
874 Eerste nederzettingen van Scandinavische Viking op IJsland
930 Eerste bijeenkomst van 's werelds oudte parlement, het Althing
982 De Viking Eric de Rode ontdekt Groenland, nadat hij door het Althing vanwege moord is verbannen
1000 Middels een unieke wet worden IJslanders christelijk na een stemming bij het Althing
1000 Leif ErÝksson (Leif de geluksvogel) ontdekt Noord-Amerika
1120-1230 Scandinavische dagen worden gedocumenteerd door Snorri Sturluson
1262 IJsland gaat een confederatie aan met Noorwegen
1387 In de "Kalmar Act of Union" gaan Noorwegen en IJsland samen met Denemarken
1402 De Zwarte pest "Svartedauen" treft IJsland, en doodt tweederde van de bevolking.
1584 De bijbel wordt vertaald in het IJslands
1783-86 Vulkanische uitbarstingen ru´neren het land, wat leidt tot de dood van veel vee en ongeveer 25% van de bevolking
1800 De Althing-vergaderingen worden verboden door de Deense koning.
1843 Het Althing-parlement wordt hersteld als consultant.
1874 IJsland krijgt een nieuwe constitutie van de Deense koning Christian IX
1904 De IJslandse wet valt onder Denemarken
1914-18 Eerste Wereldoorlog
1918 Denemarken erkent IJsland als een soevereine staat
1939 Denemarken teken een 10-jarig niet-aanvalsverdrag met Nazi-Duitsland
1940 Op 9 april valt Duitsland Denemerken binnen
1940 IJsland wordt bezet door de Engelse troepen om een Duitse invasie te voorkomen
1941 Het Amerikaanse leger neemt de verdediging over van de Engelsen
1941 17 mei eisen de IJslanders totale onafhankelijkheid
1944 Op 17 juni komt de Republiek Ijsland formeel tot stand
1939-1945 Tweede Wereldoorlog
1945 Na de Duitse overgave eindigt de bezetting
1970 IJsland treedt toe tot de European Free Trade Association (EFTA)
1972 Territoriale zone wordt uitgebreid tot 50 mijl. Er is opnieuw een confrontatie met Groot BrittaniŰ
1975 Territoriale zone wordt uitgebreid tot 200 mijl. Dit betekent het begin van de derde "Kabeljauwoorlog" met Groot BrittaniŰ
1976 Groot BrittaniŰ en IJsland tekenen een overeenkomst om de Kabeljauwoorlog te beŰindigen
1980 Vigdis Finnbogadottir wordt de eerste vrouwelijke president van IJsland
1985IJsland roept zichzelf uit tot atoomvrije zone
1991David Oddsson gekozen als eerste minister
1996Olafur Ragnar Grimsson wordt gekozen als president
2003 meiDavid Oddsson blijft eerste minister, nadat een coalitie wordt gevormd na de verkiezingen
2004Olafur Ragnar Grimsson wordt herkozen als president
2004 sepDavid Oddsson doet het premierschap over aan de vroegere minister van buitenlandse zaken Halldor Asgrimsson
2006 junEerste minister Halldor Asgrimsson treedt af na de slechte resultaten van zijn partij in de lokale verkiezingen en zijn zorgen over de economie
Godsdienst van IJsland

In IJsland kent men vrijheid van godsdienst. De Evangelisch Lutherse Kerk van IJsland is de staatskerk. In het nationaal register wordt altijd bijgehouden welke religieuze overtuiging men heeft. In 2004 gaf dit het volgende beeld:
  • Evangelisch Lutherse Kerk van IJsland: 85% van de inwoners
  • Vrije Lutherse Kerk van ReykjavÝk en Hafnarfj÷r­ur: 3,6% van de inwoners
  • niet aangesloten bij een religieuze groepering: 2,4% van de bevolking
  • Rooms-Katholieke Kerk: 2,0% van de bevolking
  • anders Christelijk: 6,5% van de bevolking
  • anders (waaronder volgelingen van de ┴satr˙-godsdienst: 1% van de bevolking

    Ofschoon de meerderheid van de bevolking christen is, gaan de meeste IJslanders niet met regelmaat naar de kerk. De meesten hebben liberale christelijk-godsdienstige ideeŰn.

  • Kolonisatie van IJsland

    De aanwezigheid van een eiland ten noorden van de Britse eilanden was reeds bekend of vermoed door de Grieken en Romeinen. Het "Ultima Thule", waar de Romeinen in een geschrift over verhalen, gaat waarschijnlijk over IJsland, maar zekerheid daarover ontbreekt vooralsnog. Uit archeologische vondsten blijkt dat de Romeinen vermoedelijk wel voet aan wal hebben gezet, maar de eersten die langere tijd op IJsland verbleven waren waarschijnlijk Ierse monniken. Met de komst van de vÝkingen verdwenen ze.

    De meesten van de eerste bewoners waren van Noorse afkomst. Ze verlieten hun thuisland om aan het regime van Jarl Harald Schoonhaar (of Fijnhaar) te ontkomen. In die tijd werd er verhaald van een eiland dat nog niet bewoond was, en Flˇki besloot zijn geluk in dat nieuwe land te beproeven. Hij vestigde zich aan een grote baai in het westen (het huidige Brei­afj÷r­ur). Tijdens de eerste strenge winter verhongerde al zijn vee, en berooid vertrok hij weer, maar niet alvorens het land zijn naam gegeven te hebben: IJsland. Later kwamen via omzwervingen langs Ierland, Schotland, de Hebriden en de Faer÷er-eilanden (waar ze ondertussen slaven bemachtigden) landgenoten van hem op IJsland aan. De eerste vÝking die zich permanent op IJsland vestigde was Ingˇlfur Arnarsson. In 874 landde hij aan de zuidkust en omstreeks 877 vestigde hij zich aan een baai in het zuidwesten. Die plaats noemde hij ReykjavÝk (zie aldaar). De volgende 60 jaar werd het land volledig gekoloniseerd.

    Ůingvellir

    Ůingvellir (spreek uit ongeveer thingvetlir) is een van de vier nationale parken in IJsland. Het ligt ongeveer 50 km ten oosten van de hoofdstad ReykjavÝk en is een 6 bij 40 km grote verzakking van de aarde. Ůingvellir betekent "dingvelden", en via het Middelnederlandse dinc (gerecht, rechtszaak) is het huidige "geding" ervan afgeleid ('kort geding', of 'onze belangen zijn in het geding').

    Historie
    Ůingvellir is voor de IJslanders een meer dan historisch belangrijke plaats. De nakomelingen van ReykjavÝk's stichter, Ingˇlfur Arnarson, stichtten in 930 het Al■ing bij Ůingvellir. Dit was de plaats waar 's zomers elk jaar de grote grondeigenaars, boeren, krijgslieden, handeldrijvers en anderen bijeen kwamen om onderlinge vetes te beslechten, om huwelijksverbonden aan te gaan, om zaken te doen, om recht te spreken, om nieuwe wetten uit te vaardigen, om nieuws uit de verre uithoeken van IJsland uit te wisselen, om weergeld voor moord en doodslag te betalen of te ontvangen en om mensen vogelvrij te verklaren of te executeren. Kortom, het Al■ing was dÚ plaats waar voor iedereen zaken van (levens)belang werden geregeld. Zo werd hier bijvoorbeeld in het jaar 1000 na Christus besloten dat het christendom de landsgodsdienst zou worden (in elk geval buitenshuis, binnenskamers mocht men nog de oude goden vereren). Wel hadden alle gewesten in IJsland hun eigen ■ing, maar het Al■ing was veelomvattender. Een probleem was, dat er geen uitvoerend of controlerend orgaan was die op de naleving van de afspraken toezag, hetgeen regelmatig aanleiding was voor nieuwe conflicten die vaak bloedig werden beslecht. Vrijwel alles dat tot 1271 in IJsland gebeurde had iets met het Al■ing te maken, en de geschiedenis van het land heeft altijd te maken met zaken die hier werden geregeld. Het was de volksvertegenwoordiging, de voorloper van het parlement van IJsland, en men kan rustig zeggen dat het Al■ing de jongste democratie van Europa vertegenwoordigde. In 1262 werd, ook hier, besloten dat IJsland zich zou overgeven aan Noorwegen, waardoor de macht van het Al■ing vanaf 1271 sterk afnam. In 1798 vond hier de laatste openluchtvergaderig plaats en in 1800 werd het parlement naar ReykjavÝk overgebracht. Vanaf 1843 was IJsland bezig om zich onafhankelijk te maken, maar de macht die ooit bij Ůingvellir lag was ten einde. Ůingvellir is nu een belangrijke ontmoetingsplaats ten tijde van belangrijke historische gebeurtenissen. Op 17 juni 1943 werd hier IJslands onafhankelijkheid uitgeroepen, in 1974 werd hier massaal het 1000 jarig bestaan van IJsland's kolonisatie gevierd, en in 2000 werd het 1000 jarig christendom op het eiland groots herdacht.

    Geologie
    De nakomelingen van Arnarson kozen Ůingvellir niet bij toeval uit. De plaats werd uitgekozen door de aanwezigheid van een groot fissuur in de aarde, de Almannagjß (alle-mensen-kloof) boven een grote vlakte, die ruimte aan vele tienduizenden mensen kon bieden, een waterval en de Íxarß (bijlrivier), en de aanwezigheid van een meer, het Ůingvallavatn, die vers water en volop vis leverde. De Almannagjß fungeerde als een echomuur waardoor er een optimale akoestiek voor de toehoorders in het open veld was. Op deze plek is de Midden-Atlantische rug heel duidelijk zichtbaar. Het gebied is de scheidingslijn tussen het Noord-Amerikaanse (ten noordwesten van de kloof) en het Europese (ten zuidoosten van de vlakte) continent, met de vlakte zelf als scheiding. Op deze plaats drijft IJsland door tectonische bewegingen schoksgewijs met een gemiddelde snelheid van 1 ß 2 cm. per jaar uit elkaar, waar diverse fenomenen van getuigen: diepe kloven gevuld met zeer koud en helder water gevoed vanuit ondergrondse waterbronnen, fissuren, barsten, watervallen, verzakkingen en breukvlakken. Een aanzienlijk gedeelte van de vlakte is bedekt met lava van de nabij gelegen schildvulkaan Skjaldbrei­ur, die 9000 jaar geleden nog actief was. Het is ook deze lava geweest die de waterafvloed van het gebied blokkeerde waardoor het Ůingvallavatn kon ontstaan. De Almannagjß kloof is ontstaan doordat er een grote aardverzakking heeft plaatsgevonden waarbij de grond over een lengte van zo'n 16 km plaatselijk 30 tot 40 meter daalde. De laatste aardverzakking vond in 1789 plaats waar de vlakte na een aardbeving in 10 dagen tijd met 60 cm daalde.

    Vlag van IJsland

    De Vlag van IJsland is sinds 1913 officieus in gebruik als nationaal symbool. De vlag werd officieel aangenomen op 19 juni 1915. Hij is gebaseerd op de Deense Dannebrog (Deens voor Deense banier of Deens doek) en heeft de omgekeerde kleurstelling van de vlag van Noorwegen, een land waarmee IJsland van oudsher een sterke band heeft.

    De IJslandse vlag is officieel beschreven in Wet nr. 34, die op 17 juni 1944 werd opgesteld, de dag dat IJsland een republiek werd. De wet is getiteld de "Wet van de Nationale Vlag van de IJslanders en de Verbinding met de Staat" en beschrijft de vlag als volgt:

    De burgerlijke nationale vlag van de IJslanders is blauw als de hemel met een sneeuwwit kruis en een vuurrood kruis binnen het witte kruis. De armen van het kruis breiden zich tot de rand van de vlag uit, en hun gecombineerde breedte is 2/9, maar het rode kruis 1/9 van de gecombineerde breedte van de vlag. De blauwe gebieden zijn rechte hoekige vierkanten. De rechtlijnige oppervlakten staan parallel en de buitenste oppervlakten zijn net zo breed als de binnenste, maar tweemaal zo lang. De lengte-breedteverhouding is 18:25.

    Naast de burgerlijke vlag, die sinds 1 december 1918 ook als handelsvlag op zee wordt gevoerd, kent IJsland een staatsvlag die is gebaseerd op de burgerlijke vlag, maar gevorkt is zoals de Noorse en Deense staats- en oorlogsvlaggen. De hoogte-breedteverhouding van deze vlag is 18:37.



    Hetzelfde ontwerp heeft model gestaan voor een aantal IJslandse dienstvlaggen zoals beide onderstaande:

           Presidentsvlag     Douanevlag

    Voor de onafhankelijkheid van Denemarken heeft IJsland twee eerdere vlaggen gehad. In 1809 riep J÷rgen J÷rgensen, een Deense avonturier, zichzelf uit tot koning en lanceerde kort daarna een nieuwe vlag, blauw met drie stokvissen. Deze werd voor het eerst op 12 juli 1809 gehesen. J÷rgensen werd echter snel gearresteerd en de vlag vernietigd.



    Rond 1870 deed een IJslandse kunstenaar, Sigurdur Gudmundsson een voorstel voor een nieuwe vlag, een zilveren valk op een blauwe achtergrond. Deze vlag werd zeer populair onder studenten, en bij het vieren van IJslands 1000-jarig bestaan in 1874 werd de vlag veel gebruikt.




    In 1897 schreef de dichter Benediktsson een artikel voor de krant, waarin hij stelde, dat de vlag met de valk niet in overeenstemming was met de internationale tradities, en moest worden vervangen. Hij stelde een wit kruis voor op een blauwe achtergrond. Deze vlag werd vanaf 1913 enkele jaren gevoerd, voordat deze werd opgevolgd door de definitieve vlag, zoals bovenaan dit artikel.

    Volkslied van IJsland

    Lofs÷ngur (■jˇ­s÷ngur in het IJslands) is het volkslied van IJsland. De tekst is van MatthÝas Jochumsson en de componist is Sveinbj÷rn Sveinbj÷rnsson. Het lied werd geschreven in 1874 om te vieren dat duizend jaar eerder de vÝking Ingˇlfur Arnarson zich vestigde op de plek waar nu de stad ReykjavÝk ligt.

    Lofs÷ngur

    Eerste couplet, originele tekst

    Nederlandse vertaling
    Ë, gu­ vors lands! Ë, lands vors gu­!
    VÚr lofum ■itt heilaga, heilaga nafn!
    ┌r sˇlkerfum himnanna hnřta ■Úr krans
    ■Ýnir herskarar, tÝmanna safn.
    Fyrir ■Úr er einn dagur sem ■˙sund ßr
    og ■˙sund ßr dagur, ei meir:
    eitt eilÝf­ar smßblˇm me­ titrandi tßr,
    sem tilbi­ur gu­ sinn og deyr.
    ═slands ■˙sund ßr,
    ═slands ■˙sund ßr,
    eitt eilÝf­ar smßblˇm me­ titrandi tßr,
    sem tilbi­ur gu­ sinn og deyr.
    Oh, god van ons land! Oh, land van onze god!
    We vereren uw heilige, heilige naam!
    uit zonnestelsels vlechten uw legioenen u een krans
    in alle eeuwigheid (eigenlijk: de verzameling van alle tijd)
    Voor u is een dag als duizend jaar
    en duizend jaar als een dag, meer niet:
    een eeuwige bloem met trillende tranen
    dat zijn god vereert en dan sterft.
    IJslands duizend jaar
    IJslands duizend jaar
    een eeuwige bloem met trillende tranen
    dat zijn god vereert en dan sterft.

    Tweede couplet

    Derde couplet
    Ë, gu­, ˇ, gu­! VÚr f÷llum fram
    og fˇrnum ■Úr brennandi, brennandi sßl,
    gu­ fa­ir, vor drottinn frß kyni til kyns,
    og vÚr kv÷kum vort helgasta mßl.
    VÚr kv÷kum og ■÷kkum Ý ■˙sund ßr,
    ■vÝ ■˙ ert vort einasta skjˇl.
    VÚr kv÷kum og ■÷kkum me­ titrandi tßr,
    ■vÝ ■˙ tilbjˇst vort forlagahjˇl.
    ═slands ■˙sund ßr
    ═slands ■˙sund ßr
    voru morgunsins h˙mk÷ldu, hrynjandi tßr,
    sem hitna vi­ skÝnandi sˇl.
    Ë, gu­ vors lands! Ë, lands vors gu­!
    VÚr lifum sem blaktandi, blaktandi strß.
    VÚr deyjum, ef ■˙ ert ei ljˇs ■a­ og lÝf,
    sem a­ lyftir oss duftinu frß.
    Ë, vert ■˙ hvern morgun vort lj˙fasta lÝf,
    vor lei­togi Ý daganna ■raut
    og ß kv÷ldin vor himneska hvÝld og vor hlÝf
    og vor hertogi ß ■jˇ­lÝfsins braut.
    ═slands ■˙sund ßr
    ═slands ■˙sund ßr
    ver­i grˇandi ■jˇ­lÝf me­ ■verrandi tßr,
    sem ■roskast ß gu­srÝkis braut.
    Wapen van IJsland

    Het IJslandse Wapen bestaat de nationale kleuren op een schild. De schilddragers zijn de vier beschermgeesten van het land: een stier aan de linkerkant, een reus rechts, een adelaar linksboven de stier en een draak rechtsboven de reus. Het schild rust op een basalten tegel.
    Weetjes over IJsland

    Voor uitgebreide statistieken www.statice.is
    96% woont in steden, 4% erbuiten
    ReykjavÝk: 118.814 inwoners (kw-3 2012); Akureyri: 17.950 inwoners (kw-3 2012)
    ReykjavÝk-regio: 204.630 inwoners (kw-3 2012)
    Totaal aantal inwoners: 320.000, 50%(M) en 50%(V) (kw-3 2012)
    IJsland kent geen eigen krijgsmacht. Het leger van de Verenigde Staten bewaakt op basis van een militair verdrag uit 1952 het land en zijn territoriale wateren vanuit een basis bij de luchthaven in KeflavÝk.

    Nog een aantal getallen Beweeg de muis over de naam van de locatie om te zien waar deze zich bevindt
    Oppervlakten
    Gehele eiland 103.000 km▓
    Ontgonnen 23.805 km▓
    Meren 2.757 km▓
    Gletsjers 11.922 km▓
    Binnenland 64.538 km▓
    Kuststrook 4.970 km
    Grootste eilanden
    Heimaey13,4 km▓
    HrÝsey in Eyafj÷r­ur8,0 km▓
    Hj÷rsey in Faxaflˇi5,5 km▓
    GrÝmsey 5,3 km▓
    Flatey in Skjßlfandi2,8 km▓
    Hoogste bergen
    Hvannadalshnj˙kur2.110 m
    Bßr­arbunga2.009 m
    Kverfj÷ll1.920 m
    SnŠfell 1.833 m
    Hofsj÷kull1.765 m
    Her­ubrei­1.682 m
    EirÝksj÷kull1.675 m
    Eyjafjallaj÷kull1.666 m
    Tungafellsj÷kull1.540 m
    Kerling1.538 m
    ŮorvaldstÝndur bij Askja1510 m
    Hekla1.491 m
    Grootste gletsjers
    Vatnaj÷kull8.300 km▓
    Langj÷kull953 km▓
    Hofsj÷kull925 km▓
    Mřrdalsj÷kull596 km▓
    Drangaj÷kull160 km▓
    Grootste meren
    ١risvatn83-88 km▓
    Ůingvallavatn82 km▓
    L÷gurinn53 km▓
    Mřvatn37 km▓
    HvÝtßrvatn30 km▓
    Diepste meren
    J÷kullsßrlˇn260 m
    Ískjuvatn220 m
    Hvalvatn160 m
    Ůingvallavatn114 m
    ١risvatn113 m
    Langste rivieren
    Ůjˇrsß230 km
    J÷kulsß ß Fj÷llum206 km
    Ílufsß/Hvitß185 km
    Skjßlfandafljˇt178 km
    J÷kulsß ß Dal150 km
    Hoogste watervallen
    ....?240 m
    Glymur190 m
    Hßifoss122 m
    Hengifoss110 m
    Seljalandsfoss65 m
    Skˇgafoss62 m
    Dettifoss44 m
    Gullfoss32 m
    Go­afoss12 m
    Informatiebron: National Land Survey of Iceland
     Veilig reizen? Safetravel.is  Zelf naar IJsland? ijslandspecialist.nl  Per boot? veerbootijsland.nl  Of naar Canada? Canadareizen.eu  Links  Contact